Wat is een scholenband?

VVOB ijvert
voor scholenbanden
als duurzame
en gelijkwaardige
partnerschappen waarbij
educatieve doelstellingen
centraal staan.
 

  

Duurzaam

Een scholenband is geen punctueel resultaat. Het is eerder een proces van samenwerken dat je niet van vandaag op morgen kan realiseren. Dat langetermijnperspectief kan dus best vanin het begin tot de ambities van beide partners behoren.

Tegelijk betekent duurzaamheid ook onafhankelijkheid. De scholenband mag op lange termijn niet afhankelijk zijn van de ondersteuning door VVOB. En het betekent ook dat ene school niet afhankelijk mag worden van de andere.  

Ten slotte verstaan we duurzaamheid ook als een kwaliteitsvereiste voor de activiteiten in het kader van de scholenband.

  

Gelijkwaardig

Geen twee scholen zijn dezelfde. Dit is des te meer het geval wanneer de ene uit het zuidelijk halfrond is en de andere uit het noordelijk. De achtergrond, context en machtspositie is ongelijk. Deze diversiteit kan enerzijds een bron zijn voor uitwisseling. Anderzijds is het ook logisch dat de drijfveer voor het partnerschap, de gestelde prioriteiten, de verlangens, de concrete inbreng, de manier van communiceren voor de twee partijen verschillend zullen zijn.

De uitdaging bestaat erin deze verschillen te erkennen, ze ter sprake te brengen en te streven naar een relatie waarin beide partijen hun eigenheid kunnen bewaren en aan bod laten komen: de twee partners zijn niet gelijk, ze zijn wel gelijkwaardig.

Gelijkwaardigheid in het partnerschap is zelden een voldongen feit maar een voortdurende evenwichtsoefening. Het is een streefdoel dat men doorheen empathie en dialoog probeert te bereiken.

Als een van de doelstellingen van een scholenband het bijbrengen is aan de leerlingen van waarden zoals wederzijds respect en sociale rechtvaardigheid, dan is het ook erg belangrijk dat er aandacht is voor deze waarden in het partnerschap zelf. Beide partijen moeten m.a.w. een gelijke kans hebben om hun behoeftes te communiceren en evenveel te winnen hebben van het partnerschap. Sleutelbegrippen in het partnerschap zijn dan ook respect, openheid en participatie.

  

Partnerschap

De essentie van een scholenband is het partnerschap. Het gaat om een proces van samenwerken. In plaats van een eenzijdige transfer van kennis of middelen, een eenmalige gezamenlijke activiteit of een officiële maar lege verbintenis is het streefdoel een proces van samenwerken rond gemeenschappelijke thema's en doelen.

Samen-werken betekent dat de krachten gebundeld worden, dat er van beide kanten een inbreng is en een zekere return komt. Wederkerigheid is dus een essentieel element in het partnerschap. Dit betekent niet noodzakelijk dat de bijdrage gelijk moet zijn. Beide partners zijn immers niet gelijk. Het vergt wel een gelijkmatige inspanning en engagement.
Beide partijen dragen dus gedeelde verantwoordelijkheid voor het welslagen van de samenwerking en het realiseren van de doelen.

Een wederzijds voordeel zal het eindresultaat zijn van dergelijke samenwerking.

  

Educatieve doelstellingen

Educatie is de kerntaak van scholen. In een scholenband staat internationale samenwerking rond educatie dus centraal.

Een scholenband kan bijdragen aan de opbouw van kennis, waarden, attitudes en vaardigheden die van steeds groter belang zijn om om te gaan met de uitdagingen van de mondiale samenleving. Daarnaast kan ervaringsuitwisseling tussen de scholen ook bijdragen tot een versterking van de onderwijskwaliteit en het schoolmanagement.

Tegelijk kan educatie rond de Noord-Zuid-verhoudingen nooit neutraal zijn. Er ligt verontwaardiging in verscholen, er gaat een appèl van uit, een oproep tot actie. Dergelijke actie kan (maar hoeft niet) deel uitmaken van een scholenband. Dit kan bijvoorbeeld het oprichten zijn van een wereldwinkeltje op de school, het schrijven van een brief naar de minister, of leuke fondsenwervingsacties.

Bij fondsenwerving kan je er best over waken dat dit steeds kadert in een breder (educatief) geheel. Ook mogen de financiële aspecten niet het enige element worden in de samenwerking, en mogen ze niet ten koste gaan van het gelijkwaardigheidsaspect en de wederkerigheid. Andere belangrijke elementen die we naar voor schuiven bij materiële ondersteuning van de partnerschool: ze is gebaseerd op een duidelijke vraag van de partner, ze betekent geen verstoring van de lokale economie, en ze is in harmonie is met de criteria van duurzame ontwikkeling. Bij voorkeur is materiële ondersteuning een instrument om het partnerschap op zich te versterken of om bepaalde educatieve doelstellingen mee te ondersteunen.